środa, 21 października 2026 07:08
Reklama

Zagadka przęseł mostu kolejowego cz. 1

28 października most kolejowy w Tczewie obchodził swoje 122 urodziny. To dobra okazja, by prześledzić historię tego obiektu, który od początku swojego istnienia nie wychodzi z cienia swojego starszego brata, czyli zabytkowego mostu drogowego. Jednak niewiele osób ma świadomość, że most kolejowy kryje w sobie więcej tajemnic niż sąsiadujący obiekt. Spróbujmy zatem odkryć kilka zagadek kolejowej przeprawy, która nieśmiało wyłania się zza mostu drogowego.
Zagadka przęseł mostu kolejowego cz. 1

Obecny most kolejowy w Tczewie składa się z dziewięciu przęseł (patrz rys. 4), które powstały w różnych latach i są pamiątką po burzliwych dziejach tego obiektu. Najstarsze są przęsła nr 7, 8 i 9, datowane na rok 1912. Duże przęsło trapezowe nr 2 i dwa małe trapezowe z pozycji nr 6 powstały w roku 1940. Przęsła łukowe nr 1 oraz 3 zostały zbudowane w roku 1958, a dwa identyczne nr 4 i 5 w roku 1971. Do dziś nie przetrwała żadna oryginalna część mostu z 1891 roku. Jakie wydarzenia spowodowały, że obecnie most to miszmasz zróżnicowanych elementów dobudowywanych w różnych latach?

Oryginał nie dotrwał
Most kolejowy w Tczewie powstał w latach 1888-1891. Przyczyną jego budowy była zwiększona częstotliwość ruchu ówczesnych pociągów oraz coraz większy ciężar lokomotyw. Dotychczasowy, jednotorowy most w Tczewie, otwarty w 1857 roku, przestał wystarczać. Dlatego dokładnie w dniu 28 października 1891 roku, otwarto nowy most kolejowy, tym razem dwutorowy, a starszy obiekt zamieniono na drogowy – i tę funkcję spełnia po dziś dzień. Za budowę nowego obiektu odpowiedzialny był Georg Christoph Mehrtens oraz Johann Wilhelm Schwedler. Nowy most kolejowy został zbudowany w odległości zaledwie 40 metrów na północ od mostu drogowego. Składał się z sześciu przęseł o kształcie soczewkowym, każde o długości 130 metrów (przęsła 1-6, patrz rys. 1). Jego łączna długość wynosiła 785,28 metrów (bez przyczółków). Przęsła były podparte pięcioma masywnymi filarami oraz dwoma przyczółkami od strony Tczewa i Lisewa, na których zbudowano potężne dwie bramy wjazdowe.

Niestety, oryginalna konstrukcja nie przetrwała do naszych czasów. 1 września 1939 roku tczewscy saperzy w trakcie ataku hitlerowców wysadzili oba mosty. W jednej chwili z sześciu oryginalnych przęseł mostu kolejowego pozostały tylko trzy. Przęsło nr 1, 2, 6 oraz wszystkie portale wjazdowe uległy zniszczeniu. Ocalałe trzy fragmenty, czyli przęsła 3, 4, 5, wbrew pozorom nie miały więcej szczęścia. Zaledwie sześć lat później również przestały istnieć. Dokładnie 8 marca 1945 roku wycofujący się Niemcy wysadzili most kolejowy, w wyniku czego ostatnie najstarsze elementy oryginalnej konstrukcji przestały ostatecznie istnieć.

Wydłużenie mostów
Zniszczenie sześciu oryginalnych przęseł nie oznacza jednak końca historii tego obiektu. W latach 1910-1912 Niemcy prowadzili prace hydrologiczne – w ich wyniku przesunięto wały przeciwpowodziowe od strony Lisewa. W związku z tym zaszła potrzeba wydłużenia mostów. Do obu obiektów zostały dobudowane po trzy przęsła (nr 7, 8, 9 – patrz rys. 1) o zupełnie nowej konstrukcji, każde o długości 81,60 metrów. W efekcie oba mosty w 1912 roku zostały wydłużone do 1037 metrów. Ponadto, od strony Lisewa zbudowano ogromny portal wjazdowy, wspólny dla obu mostów. Konstrukcja z 1912 roku miała o wiele więcej szczęścia niż oryginał z 1891 roku, bowiem 101-letnie przęsła stoją do dziś. Owszem, zostały uszkodzone zarówno w roku 1939, jak i 1945 (w latach 1947-1956 ułamany fragment przęsła siódmego był zastąpiony tymczasową konstrukcją śrubową sprowadzoną z Opalenia), jednak ostatecznie Polacy je wiernie odtworzyli.



Podziel się
Oceń

Napisz komentarz

Komentarze

lokaj 04.11.2013 08:06
Komentarz zablokowany

zarek 02.11.2013 10:56
Komentarz zablokowany

Reklama
Tczewski Bal Świętych 2026 z jubileuszem Biedronek i Gabi Gąsior czyli POZWÓL ZABRAĆ SIĘ DO NIEBA! Tczewski Bal Świętych 2026 z jubileuszem Biedronek i Gabi Gąsior czyli POZWÓL ZABRAĆ SIĘ DO NIEBA! Mieszkańcy Tczewa po raz czternasty spotkają się, aby w radosnej i rodzinnej atmosferze wziąć udział w Tczewskim Balu Świętych. Wydarzenie odbędzie się w sobotę, 31 października 2026 roku. Wszystko rozpocznie się o godzinie 16.00 pod kościołem św. Józefa, skąd wyruszy barwny i rozśpiewany Korowód Świętych i Aniołów.Organizatorzy gorąco zachęcają uczestników – szczególnie tych najmłodszych – do przygotowania strojów oraz transparentów promujących wartości wiary i świętości.Finał wydarzenia zaplanowano w tym roku w parku za Centrum Kultury i Sztuki. Na scenie odbędzie się wyjątkowy Koncert Jubileuszowy z okazji 35-lecia Chóru Dziecięcego Biedronki. Wyjątkową oprawę muzyczną zapewnią goście specjalni: Gabi i Wojciech Gąsior – cenieni artyści oraz znane postacie polskiej sceny muzyki chrześcijańskiej. Na uczestników czekają również wspólne tańce i poczęstunek w postaci tradycyjnej zupy z dyni.Wydarzenie odbywa się pod hasłem: „Pozwól zabrać się do nieba, tam karnawał wiecznie trwa!”.Patronat honorowy: Prezydent Miasta Tczewa Łukasz Brządkowski, Starosta Tczewski Mirosław Augustyn.Sponsorzy i partnerzy: Miasto Tczew, Powiat Tczewski, ZUOS Tczew, ZWiK Tczew, ZUK Tczew, Zespół Szkół Katolickich w Tczewie, Powołani do Miłości, CKiS Tczew, Restauracja Piaskowa, CKZ Nauka, ZUP Starówka. Wydarzenie objęte jest patronatem Gazety Tczewskiej portalu Tczewska.pl   31.10.2026 godz. 16.00Tczewski Bal Świętych 2026Wymarsz spod kościoła św. Józefa  Data rozpoczęcia wydarzenia: 31.10.2026 16:00 – Data zakończenia wydarzenia: 31.10.2026 19:00
Reklama
Reklama