Pamiętają o Landowskim - zaduszki „Pozostać tutaj na zawsze...”

Zdawać by się mogło, że Roman Landowski odszedł od nas tak niedawno. Zmarł 22 sierpnia 2007 r. Niezależnie, niemal w tym samym czasie, rok temu zrodziły się dwie inicjatywy popularyzujące dorobek twórcy i oddające hołd Jemu samemu. Pamięć o Nim jest bardzo żywa.

Dotrzeć pod strzechy
W połowie listopada br. odbył się I Kociewski Konkurs Literacki im. Romana Landowskiego, zorganizowany przez Towarzystwo Miłośników Ziemi Tczewskiej i Miejską Bibliotekę Publiczną im. Aleksandra Skulteta w Tczewie. Wzięło w nim udział 201 uczniów z powiatów tczewskiego, starogardzkiego i świeckiego. Szeroki oddźwięk konkursu sprawił, że poezja i proza Romana Landowskiego zagości szerzej w świadomości nie tylko najmłodszych mieszkańców Kociewia. I chętnie będzie czytana, nie tylko przed konkursem. Niedługo też ujrzy światło dzienne płyta zespołu „Ajagore”, z tekstami poety.

A takiego Go znaliście...
Zanim doszło do osobistych wspomnień gości na zaduszkach, obejrzano prezentację multimedialną przygotowaną przez Stefana Mrozka. Wykorzystano w niej m.in. zapisy filmowe Telewizji Kablowej „Tetka” i zdjęcia rodzinne. O Landowskim wypowiadali się m.in. Kazimierz Ickiewicz, Andrzej Grzyb czy Czesław Glinkowski.
„Dosyć szybko straciłem ojca. Sowieci wywieźli go na wschód w 1945 r., bo podpisał volkslistę, a nie miał innego wyjścia. Matka tą wywózką bardzo się przejęła i też szybko zmarła” – wspominał z ekranu rodziców sam Roman Landowski. – „Nigdy nie grałem na żadnym instrumencie, ale muzyką interesowałem się zawsze. Mój ojciec i jego czterech braci stanowili swoistą orkiestrę. To muzykowanie przeszło dopiero w kolejnym pokoleniu, na moją córkę”.
- To zdjęcie jest z czasów narzeczeństwa rodziców, sprzed 1960 r., u stryja pod Solcem Kujawskim - wyjaśnia Janusz Landowski, syn poety. - A to zdjęcie ślubne ze świadkami. Kolejne to zdjęcie całej rodziny w mieszkaniu przy ul. Kołłątaja – moja 3-letnia siostra, ja mam może dwa miesiące.

Smak nalewki
- Dobrze pamiętam moje pierwsze z nim spotkanie – mówi Janusz Kortas. –  26 października 1970 r., bo w tym dniu odbyło się zebranie założycielskie Dyskusyjnego Klubu Filmowego „Sugestia”, a Roman był jednym ze współzałożycieli. A propos biesiady... mało kto wie, ale on robił doskonałe 12 różnych nalewek z ziół. Nigdy nie zdradził ich receptury...
- W pewnym momencie chyba zrobiłem „krzywdę” Romanowi, robiąc go dyrektorem biblioteki – uważa Czesław Glinkowski. – Dopiero, gdy został szefem Kociewskiego Kantoru Edytorskiego i redaktorem magazynu, to było godne miejsce dla niego.

Spotkanie z ... nieznajomym
- Roman Landowski zaproponował, by wybitnym osobom przyznawać medal „Pro Domo Trsoviensi”, a ja tytuł Honorowego Obywatela Miasta Tczewa – przypomina Jan Kulas. -  Obydwa te wyróżnienia pan Roman otrzymał. A jako literata cenię go najbardziej za „Nowy bedeker kociewski”.
- A tego faktu zapewne nikt z państwa nie zna – mówi ks. Piotr Wysga. – Swego czasu otrzymałem dwa zaproszenia od redaktora „Pielgrzyma” ks. Zenona Myszka. Pojechaliśmy do Gdańska, ja i Roman. Na miejscu okazało się, że było to spotkanie z Janem Nowakiem-Jeziorańskim, słynnym kurierem z czasów wojny, szefem polskiej sekcji Radia Wolna Europa.
Spotkanie odbyło się z inicjatywy Towarzystwa Miłośników Ziemi Tczewskiej.

Wiersze, figliki i piosenki
Podczas zaduszek Weronika Makać (Gimnazjum Katolickie) wyrecytowała wiersz „Tęsknota”, Magdalena Wysocka wiersz „Dom”, a Agata Suszyńska, Agata Połoczańska i Łukasz Grosz (wszyscy I LO) zaprezentowali montaż poetycki „Naprzeciw cienia”. Zaduszki poprowadziła i krótkie figliki poety powiedziała Ewa Szułczyńska, nauczycielka języka polskiego w I LO w Tczewie. Przedsmak tego, co znajdzie się niebawem na płycie dał zespół „Ajagore”, prezentując kilka utworów do tekstów Landowskiego.