Obchody Światowego Dnia Kociewia w Tczewie – no cóż, jaki Pan taki kram

Co ciekawe spośród Kociewiaków wyróżniono takie grupy etniczne:

• Samburczycy  - z okolic Tczewa
• Olędracy – zamieszkujący nad Wisłą 
• Piaskarze – okolice Śliwic
• Feteracy – okolice Pelplina
• Lasacy – Bory Tucholskie
• Górale – zamieszkujący wyżynne obszary w północnej części regionu 

Większość tych grup została odnotowywana jednak incydentalnie, przy okazji badań o regionie Kociewia. Niektóre nazwy, jak Samburczycy – okolice Tczewa, były od razu uznawane za przypadkowe, o czym pisała „odkrywczyni” tej nazwy Pani prof. Zofia Stamirowska. Dziś poza określeniem „Lasacy”, pozostałe nazwy niestety nie funkcjonują.

Region posiada bardzo bogatą i burzliwą historię sięgającą setek lat. Jednak pierwszy zapis nazwy Kociewie w formie Gociewie pochodzi z 10 lutego 1807 r. z meldunku ppłk. Hurtig  do generała Jana Henryka Dąbrowskiego i ta data stała się dorocznymi obchodami Światowego Dnia Kociewia. 

Czy powinniśmy być dumni, że jesteśmy Kociewiakami? Oczywiście, że tak! Tak jak Górale czy Kaszubi mają swój język tak i Kociewiacy, chociaż tutaj mówimy o gwarze kociewskiej. Gwara kociewska należy do dialektu wielkopolskiego, chociaż zawiera też bardzo dużo cech typowych dla dialektu mazowieckiego i kaszubszczyzny . Duże znaczenie mają germanizmy, pochodzące nie tylko z języka niemieckiego, ale również z niderlandzkiego, od osadników, którzy zostali sprowadzeni tu w XVI w. dla regulacji koryta Wisły.

O długiej i bogatej historii tego regionu niech świadczy fakt, iż Tczew, który uzyskał prawa miejskie w 1260 roku należy do grona jednego z najstarszych miast Polski, również w skali Europy może aspirować do miast starych oczywiście w kontekście pozytywnym. 

Muszę również wspomnieć o Hymnie Kociewia, który wraz z Herbem ustanowiono 7 marca 2003 r., a którego słowa są autorstwa ks. Bernarda Sychty:

Pytasz sia, gdzie Kociewiaki                                 Tam nasze Kociewie x2

Majó swoje dómi,                                                  Czy to my tu na Kociewiu, 

Swe pachnące chlebam pola,                               Czy Borusy w borach,

Swoje sochy, bróny                                               Czy Lasaki, czy Kaszuby,

ref. Gdzie Wierzyca, Wda                                      Na morzu , jeziorach

Przy śrebnym fal śpsiwie                                       ref. Jedna Matka nas,

Nieso woda w dal,                                                 Wszystkich kolybała,

Tam nasze Kociewie (x2)                                       Pokłóńma sie w pas:           

Czy to my tu na Kociewiu,                                     Tobie, Polsko, chwała (x)

Z Kociewia pochodzi bardzo wiele znanych osób, wymienię tylko kilka nazwisk: Wojciech Cejrowski- podróżnik, Kazimierz Deyna – piłkarz, Andrzej Grubba – tenis stołowy, Grzegorz Ciechowski-muzyk, Ryszard Karczykowski – śpiewak operowy, Bronisław Malinowski – sportowiec, Bogdan Wenta –trener reprezentacji Polski piłki ręcznej, Teresa Budzisz-Krzyżanowska- aktorka … . To tylko kilka wybranych nazwisk. 

Jak co roku 10 lutego tak i w tym, również w Tczewie obchodzono dumnie i hucznie Światowy Dzień Kociewia, tym razem w Miejskiej Bibliotece Publicznej. Program był bardzo bogaty: 

• Prelekcja Oskara Ludwiczaka pt.”Zarys życiorysu Romana Klima”
• Prelekcja Dawida Lipińskiego pt.”Wierzenia dawnych Kociewiaków”

Dziękujemy z wielkim szacunkiem prelegentom za ciekawe wykłady, które chociaż w małym stopniu jednak uratowały te obchody w Tczewie.

Myślę, że możemy być dumnymi Kociewiakami, co do obchodów Światowego Dnia Kociewia w Tczewie mogę stwierdzić jedno, jacy włodarze takie obchody Światowego Dnia Kociewia. Trudno się dziwić, że to Starogard jest uznawany stolicą Kociewia. Resztę pozostawię bez komentarza.    

[email protected]

https://www.facebook.com/olek.wojciechowski.1829