Jedną z najważniejszych jest tablica pamiątkowa ku czci żołnierzy 2 Batalionu Strzelców - obrońców mostu na Wiśle.
Pamiątkowe tablice
- Odsłonięta została 1 września 1989 r. na lewym filarze mostu drogowego przez Wisłę z inicjatywy Klubu Oficerów Rezerwy LOK w Tczewie - informuje Kazimierz Ickiewicz, tczewski historyk. – Z kolei głaz narzutowy z pamiątkową tablicą poświęconą bohaterskim żołnierzom 2 Batalionu Strzelców - obrońcom mostów na Wiśle, polskim celnikom i kolejarzom z Szymankowa – ufundowany był 1 września 1995 r. przez społeczeństwo Tczewa. W tym miejscu w sąsiedztwie odbywają się uroczystości z okazji kolejnych rocznic wybuchu II wojny światowej.
Tablica upamiętniająca miejsce obozu przejściowego w latach 1939-1942 znajduje się na budynku Fabryki Sztuk przy ul. 30 Stycznia Jej fundatorem był Urząd Miejski w Tczewie. Odsłonięto ją 1 września 1988 r. 20 lat później odsłonięto drugą tablicę z napisem „Na terenie dawnej fabryki Arkona w latach 1939-1942 mieścił się zorganizowany przez okupanta niemieckiego obóz przejściowy o charakterze przesiedleńczym, gdzie czasowo przetrzymywano Polaków, których pozbawiono mieszkań i dobytku. Następnie wywożono ich do obozu w Gniewie i dalej do Generalnej Guberni oraz na przymusowe roboty do III Rzeszy, skąd wielu nie powróciło”.
- Kolejna jest tablica pamiątkowa obozu przejściowego dla Polaków, których wywożono do Lasu Szpęgawskiego, gdzie byli rozstrzeliwani. Znajduje się na budynku Środowiskowego Hufca Pracy przy ul. Sobieskiego 10. Odsłonięto ją 20 października 1983 r. z inicjatywy ówczesnego Zespołu Szkół Zawodowych Nr 1 w Tczewie.
Płyta przypominająca ścianę śmierci
Głaz narzutowy z pamiątkową tablicą oraz wolnostojącymi płytami granitowymi przy ul. Wojska Polskiego 20 (obok koszar b. 16 Tczewskiego Batalionu Saperów) z nazwiskami zamordowanych polskich patriotów, w miejscu gdzie znajdował się obóz, w którym dokonano mordu jesienią 1939 r. odsłonięto 12 marca 1980 r. Następnie 1 września 1983 r. odsłonięto płyty granitowe z 74 nazwiskami osób zamordowanych. W 1995 r. uzupełniono napisy i wykonano dodatkową płytę granitową z 22 nazwiskami zamordowanych. Fundatorem obiektu upamiętniającego mord w koszarach tczewskich jest społeczeństwo Tczewa.
Czarna murowana płyta nagrobna przy ul. Lecha 11 osadzona na murze z cegły licówki, przypominająca ścianę śmierci, pod którą 24 stycznia 1940 r. rozstrzelano 13 mieszkańców Tczewa - miejsce na ówczesnym Placu Niezłomnych upamiętniono 7 października 1945 r. Na obecnym miejscu znajduje się płyta od 15 kwietnia 1986 r.
- Głaz narzutowy z płytą marmurową oraz nazwiskami zamordowanych i poległych harcerzy tczewskiego hufca ZHP znajduje się przy wejściu do Parku Miejskiego – mówi Kazimierz Ickiewicz. - Uroczystości odsłonięcia tego miejsca pamięci odbyła się w 1960 r. z okazji 700-lecia Tczewa. Fundatorem było społeczeństwo Tczewa i Hufiec ZHP.
Miejsca refleksji i zadumy
Pomnik Pamięci na Placu Patriotów (obok koszar b. 16 Tczewskiego Batalionu Saperów) zbudowany został jako czworokątny obelisk z ciosanych elementów granitu, umieszczony na wzniesieniu. Odsłonięto go 1 września 1961 r., do 2001 r. przed jego bryłą stała figura więźnia o wysokości 2,5 m. Ufundowało go społeczeństwo Tczewa dla tych, którzy zginęli w koszarach, na Placu Niezłomnych, w Lesie Szpęgawskim i obozie koncentracyjnym Stutthoff.
Pomnik ofiar terroru stalinowskiego w Parku Miejskim przy Zespole Szkół Technicznych im. Antoniego Garnuszewskiego przy ul. Parkowej 1 został odsłonięty 5 grudnia 1999 r. Fundatorami byli kombatanci i osoby represjonowane, Urząd Miejski i Starostwo Powiatowe w Tczewie. Od 2000 r. odbywają się tu uroczystości z okazji kolejnych rocznic agresji ZSRR na Polskę w dniu 17 września 1939 r.
Czy znamy te miejsca?
Zapytaliśmy tczewian, czy znają miejsca hołdu poległym ofiarom. Okazało się, że nie każdy potrafi wymienić wszystkie. Najbardziej znane to: tablica pamiątkowa ku czci żołnierzy 2 Batalionu Strzelców - obrońców mostu na Wiśle, murowana płyta nagrobna przy ul. Lecha oraz głaz narzutowy z nazwiskami zamordowanych harcerzy. Co trzeci zapytany przez nas tczewianin przyznaje, że w dniu Wszystkich Świętych lub w inne rocznice zapala znicze i składa tam kwiaty. Według mieszkańców Tczewa te miejsca skłaniają do refleksji i zadumy. Czy są potrzebne?
- Oczywiście – mówią. – Żeby pamiętać. I aby przyszłe pokolenia pamiętały…
Napisz komentarz
Komentarze