Ogrody działkowe w grodzie Sambora

Niewiele osób wie, że należą one do jednych z najstarszych w Polsce i od ponad stu lat współtworzą krajobraz naszego miasta.

Stać było nielicznych...
Pierwszy tczewski ogród działkowy został założony 2 marca 1911 r. przy obecnej ul. Targowej, dzisiaj nosi imię Jana Kasprowicza. Posiadał powierzchnię 0,80 ha i został podzielony na 64 działki. Nie był otwarty dla wszystkich, wstęp na jego teren był dozwolony wyłącznie działkowcom. Według statutu zarządzającego nim po powrocie Tczewa do Polski Towarzystwa Ogrodów Familijnych, opłata roczna wynosiła 5 groszy za 1 m2. Mimo, że kwota wydaje się być niewielka, tylko nieliczni mieszkańcy mogli sobie pozwolić na posiadanie własnej działki. Potwierdza to kwestionariusz z 23 października 1928 r., który przekrój socjalny członków ogrodu przedstawia następująco: urzędnicy 50 proc., wolne zawody 43 proc., rzemieślnicy 7 proc. Przed II wojną światową powstał jeszcze jeden ogród. W 1935 r. pracownicy węzła kolejowego w Tczewie założyli ogród im. Mikołaja Kopernika, pierwotnie znajdujący się jedynie przy obecnej drodze DK 91 do Gdańska. W latach 1937 – 1938, dzięki wsparciu D.O.K.P w Gdańsku, rozpoczęto energiczne prace przy jego organizacji.

Powojenny rozwój
Po wojnie, w zmienionej sytuacji ustrojowej, nastąpił znaczny rozwój ruchu działkowego. W 1950 r. po wschodniej stronie szosy z Tczewa do Bałdowa, powstał ogród im. Henryka Sienkiewicza. W 1954 r. Obwodowy Urząd Pocztowo - Telekomunikacyjny Tczew podjął decyzję o zorganizowaniu dla swoich pracowników Zakładowych Ogródków Działkowych. Ogród im. Obrońców Poczty Polskiej znajdował się pierwotnie w sąsiedztwie istniejącego już ogrodu im. Jana Kasprowicza, ale w 1974 r. - w związku z rozbudową zakładu „Predom- Metrix” - został przeniesiony na Suchostrzygi. 13 czerwca 1954 r. powstał Pracowniczy Ogród Działkowy P.K.P. im. Marcelego Nowotki na osiedlu Zatorze, który dzisiaj nosi nazwę Kolejarz. W 1966 r. ówczesne zakłady pracy działające na terenie Tczewa otrzymały teren przy dzisiejszej ul. Rokickiej na stworzenie Międzyzakładowego Pracowniczego Ogrodu Działkowego. Dla usprawnienia działalności ogrodu powołano Międzyzakładowy Pracowniczy Ogród Działkowy przy FPS „POLMO” Tczew, by w 1981 roku zmienić nazwę na POD im. 30-lecia PRL. Obecnie nosi on nazwę im. księcia Sambora II. W latach 70. powstały dwa kolejne ogrody – Wiosna przy ul. Działkowej i im. Władysława Sikorskiego przy ul. Czatkowskiej. Z kolej w latach 1982-83 powstały aż trzy nowe ogrody: Malinowo dla pracowników Kombinatu Malinowo, Wincentego Witosa dla pracowników WPK Tczew i zakładów współpracujących oraz Nad Wisłą.

Inny status po transformacji
Transformacja ustrojowa po 1989 r. zahamowała rozwój i zmieniła status ogrodów działkowych. Przez wielu uważane są za relikt PRL-u. Pamiętajmy, że przynajmniej w Tczewie ich rodowód jest dużo starszy i od ponad 100 lat stanowią stały element panoramy naszego miasta.