Czar regionu na starych pocztówkach. Promocja nowych kociewskich publikacji

Promocja obu książek odbyła się w miniony wtorek, w Fabryce Sztuk Centrum Wystawienniczo – Regionalnym Dolnej Wisły w Tczewie.

Sentyment do każdej kartki
„Pozdrowienia z Kociewia” to drugi - po „Pozdrowieniach z powiatu starogardzkiego” - album starogardzianina Mirosława Kalkowskiego, prezentujący stare pocztówki z jego prywatnego zbioru. Tym razem autor zaprosił do współpracy innego kolekcjonera, Romana Preisinga. W zbiorze znalazło się miejsce dla 243 widokówek, w tym 25 „tczewskich”. Wszystkie są pokazane w skali 1:1. Na uwagę zasługuje także wykaz wydawców pocztówek.
- Autorzy zabierają nas w podróż sentymentalną we wszystkie zakątki Kociewia – powiedziała Małgorzata Kruk z Miejskiej Biblioteki Publicznej w Tczewie. - Tytuł książki nawiązuje do napisu często występującego na pocztówkach, zarówno niemieckich i polskich. Duża część z nich pochodzi z okresu zaborów, nie brakuje więc symboli pruskiej hegemonii, jak pomników cesarza Wilhelma I.
Jak przyznali autorzy, przygotowując album podstawową trudnością był wybór pocztówek.
- Wspólnie z Romanem mamy ich ponad 1500 – wyjaśnił Mirosław Kalkowski. - Chcieliśmy przede wszystkim pokazać te, których nie było we wcześniejszych publikacjach. Nie było to łatwe, bo mamy sentyment do każdej kartki. Satysfakcją dla kolekcjonera jest możliwość pochwalenia się swoimi zbiorami. Niektórych miejsc z pocztówek już nie ma, inne bardzo się zmieniły. Gdy zdobywam nową widokówkę często wsiadam do samochodu i jadę zobaczyć, jak przedstawione miejsce wygląda obecnie. Może kiedyś wydamy kolejny album, właśnie na tej zasadzie.

Zygmunt zaczyna żyć na nowo
Drugie z promowanych wydawnictw to biografia Zygmunta Bączkowskiego (1921 - 1944), pochodzącego ze Starogardu Gdańskiego powstańca warszawskiego. Jej autorem jest kolega Bączkowskiego Paweł Wyczyński, profesor uniwersytetu w Ottawie w Kanadzie. Autor, niestety, nie doczekał wydrukowania książki. Bączkowski, lubiany przez wszystkich harcerz i sportowiec, po wybuchu wojny nie mógł kontynuować nauki. Jego rodzinę wywieziono do III Rzeszy, a on po kilku miesiącach musiał zacząć się ukrywać. W Starogardzie był zbyt rozpoznawalny, więc schronienie znalazł w domu Pawła Wyczyńskiego w Zelgoszczy.
- Obaj nie godzili się z okupacją, z nienawiścią patrzyli na wszystko, co niemieckie, marzyli o organizowaniu akcji dywersyjnych – mówił Ryszard Szwoch z Towarzystwa Miłośników Ziemi Kociewskiej, który przygotował książkę do druku.
29 czerwca 1941 r. wraz z grupą kolegów zakładają organizację konspiracyjną „Jaszczurka”, o nazwie nawiązującej do Związku Jaszczurczego, pomorskiej szlachty sprzeciwiającej się rządom Krzyżaków.
- Mieliśmy trudności, aby opracować listę wszystkich jej członków – przyznał Ryszard Szwoch. - Werbowanie odbywało się metodą konspiracyjną, a pamięć ludzka po latach jest zawodna.
Bączkowski nie chce zostać wpisany na niemiecką listę narodowościową i trafić do Wehrmachtu. Ucieka do Warszawy. Tam walczy w Powstaniu Warszawskim, w oddziale Zbigniewa Bryma „Zdunina”. Ginie podczas walk w Śródmieściu. Tymczasowo pogrzebany na podwórku kamienicy przy Srebrnej 10, w 1945 r. zostaje ekshumowany i przeniesiony do zbiorowej mogiły powstańców na Powązkach.
- Po wojnie koledzy starali się odtworzyć jego losy – dodał Szwoch. - Wraz z tą książką Zygmunt zaczyna żyć na nowo. Takich wzorów nam potrzeba.


Będzie księga pamiątkowa kongresu
Już wkrótce zostanie wydana kolejna publikacja związana z naszym regionem. Księga pamiątkowa III Kongresu Kociewskiego, bo o niej mowa, zostanie wydana – z różnych względów – dopiero po 6 latach od odbycia się kongresu. Publikację przygotował także Mirosław Kalkowski.