Jako przedstawiciele i przedstawicielki społeczeństwa obywatelskiego w Polsce protestujemy przeciwko narastającej fali prześladowań prowadzonych przez reżim Aleksandra Łukaszenki wobec społeczeństwa obywatelskiego Białorusi. Wyrażamy głęboki sprzeciw wobec wymuszenia lądowania samolotu pasażerskiego na lotnisku w Mińsku i aresztowania znajdujących się na jego pokładzie Romana Protasiewicza i Sofii Sapiegi. Czyn ten, stanowiący pogwałcenie zasad Organizacji Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego, jest bezprecedensowym aktem państwowego terroru.
Od sierpnia 2020 roku, na fali represji po wyborach prezydenckich w Białorusi, uznanych przez społeczność międzynarodową za sfałszowane, aresztowano ponad trzydzieści pięć tysięcy osób uczestniczących w demokratycznych protestach lub z nimi sympatyzujących. Represje dotknęły działaczy i działaczki organizacji pozarządowych, niezależnych mediów, związków zawodowych. Zdarzały się też zatrzymania i pobicia osób postronnych, przypadkowych przechodniów.
Prześladowania nasilają się i mają coraz brutalniejszy charakter. Organizacje broniące praw człowieka przedstawiają dowody stosowania tortur wobec osadzonych. Zdarzają się niewyjaśnione przypadki śmierci aresztowanych i uwięzionych, jak ostatnio zatrzymanego po protestach i skazanego na 5 lat więzienia opozycyjnego działacza Witolda Aszurka. Dochodzi do samobójstw młodych osób, które nie wytrzymują presji prześladowań. Kilkanaście tysięcy obywateli i obywatelek Białorusi opuściło swój kraj w obawie o życie i zdrowie swoje i swoich bliskich.
Media niezależne są systematycznie niszczone, a dziennikarze i dziennikarki prześladowani. Ostatnim przykładem ataku na środki masowego przekazu jest zablokowanie największego niezależnego internetowego portalu informacyjnego TUT.by oraz aresztowanie członków i członkiń jego redakcji.
Artyści i artystki poddawani są represjom na bezprecedensową skalę, jedynie za wyrażenie swojego sprzeciwu wobec bezwzględnej przemocy stosowanej przez władze do tłumienia antyreżimowych protestów. Bezprecedensowym przykładem ataku na środowiska twórcze są działania białoruskich władz wobec teatru im. Janki Kupały, w którym w odwecie za zaangażowanie zespołu w protesty przeciwko sfałszowaniu wyborów, pracę straciły wszystkie osoby zatrudnione w teatrze.
Żądamy natychmiastowego uwolnienia Romana Protasiewicza i Sofii Sapiegi oraz wszystkich więźniów politycznych i osób zatrzymanych po wyborach 2020 roku. Żądamy natychmiastowego zaprzestania prześladowań i tortur. Domagamy się ukarania wszystkich osób odpowiedzialnych za ich stosowanie.
Apelujemy do polskich władz o zintensyfikowanie niezbędnej pomocy dla obywateli i obywatelek Białorusi szukających w Polsce schronienia przed represjami, w tym szczególnie o:
- dostosowanie procedur przyznawania statusu uchodźcy, tak aby zapewnić skuteczną ochronę prześladowanym,
- pomocy dla samorządów, aby mogły udzielać wszechstronnego wsparcia: prawnego, materialnego, lokalowego, psychologicznego dla przebywających na ich terenie uchodźców i uchodźczyń z Białorusi.
Apelujemy do instytucji międzynarodowych, w tym szczególnie Komisji Europejskiej, Parlamentu Europejskiego i rządów państw członkowskich, by użyły wszelkich środków – włączając w to sankcje polityczne i ekonomiczne – w celu wywarcia presji na reżim Łukaszenki, by zwolnił uwięzionych, zaprzestał represji, tortur i prześladowań i umożliwił białoruskiemu społeczeństwu rozpoczęcie procesu demokratyzacji kraju.
Podpisano:
Fundacja Polityki Rozwojowej
Fundacja res Publica
Otwarta Rzeczpospolita - Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii
Stowarzyszenie Wschodnioeuropejskie Centrum Demokratyczne
Fundacja Autonomia
Fundacja Forum Obywatelskiego Rozwoju
Komitet Obrony Demokracji
Młodzieżowy Strajk Klimatyczny
Fundacja Centrum im. prof. Bronisława Geremka
Fundacja Dobra Wola
Fundacja Pole Dialogu
Fundacja Greenpeace Polska
Fundacja Akcja Demokracja
Polski Klub Ekologiczny Okręg Mazowiecki
Fundacja na rzecz Praw Ucznia
Stowarzyszenie Sędziów Polskich “Iustitia”
Fundacja im. Stefana Batorego
Ogólnopolska Federacja Organizacji Pozarządowych OFOP
Fundacja Bęc Zmiana
Instytut Spraw Publicznych
Stowarzyszenie Willa Decjusza
Stowarzyszenie Centrum Współpracy Polska-Wschód
Fundacja Ari Ari
Stowarzyszenia Amnesty International
Instytut Globalnej Odpowiedzialności (IGO)
Fundacja Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego
Kolegium Europy Wschodniej im. Jana Nowaka-Jeziorańskiego we Wrocławiu
Fundacja Stocznia
Centrum Stosunków Międzynarodowych
Fundacja dla Polski
Fundacja Szkoła z Klasą
Związek Stowarzyszeń Forum Lubelskich Organizacji Pozarządowych
Fundacja Edukacja dla Demokracji
Krytyka Polityczna (Stowarzyszenie im. Stanisława Brzozowskiego)
Helsińska Fundacja Praw Człowieka
Polska Fundacja im. Roberta Schumana
Fundacja WWF Polska
Fundacja HumanDoc
Stowarzyszenie Klon/Jawor
Fundacja ClientEarth Prawnicy dla Ziemi
Stowarzyszenie Interwencji Prawnej
Fundacja Go’n’Act
Fundacja “Krzyżowa” dla Porozumienia Europejskiego
Fundacja EkoRozwoju
Kalejdoskop Kultur
Polskie Stowarzyszenie Sprawiedliwego Handlu
Fundacja Wolności
Fundacja CultureLab
Stowarzyszenie Gazet Lokalnych
Stowarzyszenie Sputnik Photos
Fundacja Aktywności Lokalnej
Stowarzyszenie “Na Styku”
Fundacja Współpracy Kobiet, NEWW-Polska
Fundacja Ogólnopolski Strajk Kobiet
Sieć Obywatelska Watchdog Polska
Oświadczenie powstało z inicjatywy organizacji społecznych współpracujących z Grupą Zagranica, federacją polskich organizacji pozarządowych zaangażowanych we współpracę rozwojową, wspieranie demokracji, pomoc humanitarną i edukację globalną.
Na stronie ngo.pl dostępny jest formularz, przez który organizacje społeczne mogą składać podpis pod apelem.
*O sprawie wolnej Białorusi pisaliśmy też pod koniec maja br., gdy odbywał się protest dziennikarzy lokalnych, broniący przetrzymywanych więźniów politycznych w tym białorsukich dziennikarzy. Artykuł pod linkiem:
*Treść oświadczenia zilustrowano zdjęciami z protestu dziennikarzy w Warszawie
Napisz komentarz
Komentarze