piątek, 12 czerwca 2026 15:55
Reklama

Doceniła Go Polonia. Nie przestawał działać na obczyźnie

Kongres Polonii Amerykańskiej przysłał do Polski tzw. Certyfikat Uznania (Certificate of Appreciation) dla Andrzeja Kaszuby, znanego tczewskiego, niestety nieżyjącego już działacza tczewskiej „Solidarności”. Na obczyźnie nie przestał udzielać się społecznie. Starał się wspierać opozycję antykomunistyczną w kraju.
Doceniła Go Polonia. Nie przestawał działać na obczyźnie

Autor: Archiwum rodzinne

Andrzej Kaszuba po wprowadzeniu w Polsce stanu wojennego został internowany od 13 grudnia 1981 do 24 lipca 1982. W sierpniu 1982 r. wyjechał z wilczym biletem do USA. Tam pracował jako technolog, projektował reaktory do produkcji układów scalonych i sprzęt do produkcji paneli słonecznych. Uczestniczył w zakładaniu ośrodka polonijnego East Bay Polish American Association w pobliżu San Francisco. Był członkiem zarządu Polish American Congress Northern California Division. (za wikipedia.pl).

 

Zmieniał świat i pchał go do przodu

Jak napisano w przytoczonym we wstępie certyfikacie polonijnym: „w uznaniu oddanych i cennych usług świadczonych na rzecz tej organizacji i jej członków.” Certyfikat jest datowany na czerwiec 1990 r.

Andrzej Kaszuba na emigracji dał się poznać jako ceniony inżynier. Jak pisali o nim przyjaciele z USA, cytując Steva Jobsa: „zmieniał świat i pchał go do przodu. Tam gdzie jedni widzieli zwariowanego, fajnego człowieka inni widzieli geniusza. Bo tylko człowiek wystarczająco zwariowany może myśleć, że może zmieniać świat”.

W Stanach dał się poznać jako osoba pomocna, u której uśmiech nie znikał z twarzy. Rozwiązywał problemy kompleksowo, dobrze działając w zespole. Niemniej w tym zespole często nazywano go „kapitanem”. Jak mówili zresztą o nim – liderował we wszystkim. Miał też wiele pasji. Lubił wędrówki górskie, rozmowy o polityce, dobrych przepisach kulinarnych,czy historii.

Tczewski działacz podobnie jak w Polsce, w USA dał się poznać jako człowiek obdarzony niezwykłą charyzmą i entuzjazmem do wszystkiego czym się parał.

 

Przyjaciele o Andrzeju

 

- Kiedy „Crystal Solar” rozpoczął działalność, pracowaliśmy razem w tej firmie, w tym samym czasie. Codziennie rozmawialiśmy, piliśmy kawę, spacerowaliśmy wokół bloku. Urodzony przywódca i bliski przyjaciel, którego będzie mi brakowało – napisał o nim Quoc Truong.

Z kolei Tony Wheeler pisał o nim: - Andre był świetnym człowiekiem. Pomagał mi w pracy, rozśmieszając mnie często swoim dobrym humorem. W pracy często rozmawialiśmy przy różnych okazjach. Miał łatwość mówienia. Często przy trudnych zadaniach potrafił się uśmiechnąć i rozładować atmosferę. Mimo, że znałem go tylko 8 miesięcy, to czuję jakby upłynęło znacznie więcej czasu.

 

W podobnym tonie piszą o Andrzeju Kaszubie także inne osoby z nim współpracujące: Ashish Asthana i Melissa Cayabyab

Pracownicy firmy, w której pracował przesłali do Polski i przyjaciół w Tczewie wiele zdjęć grupowych całego zespołu z podpisem: „We will always remember you” (Zawsze będziemy o tobie pamiętać).

 

Działacz na obczyźnie

Andrzej Kaszuba mimo, że na obczyźnie starał się wspierać nie tylko działaczy polonijnych, ale także angażował się w pomoc ugrupowaniom opozycyjnym w Polsce. 15 czerwca 1989 r. Marek Ruszczynski, Executive Director skierował do niego list z podziękowaniami, w którym pisał:

„Pragnę Panu serdecznie podziękować za pomoc finansową dla kampanii wyborczej Konfederacji Polski Niepodległej. Pomoc pana organizacji w wysokości 500 $ jest dla nas niezmiernie cenna. Pozwoliła nam ona na prowadzenie kampanii wyborczej, w walce przeciwko uzurpatorskiej władzy komunistycznej.

Nasi kandydaci wystąpili w wyborach z programem otwarcie wymierzonym przeciwko ekipie Jaruzelskiego, PZPR i systemowi totalitarnemu w Polsce. Dzięki pomocy Pana organizacji KPN, była w stanie zaprezentować społeczeństwu podczas kampanii wyborczej niepodległościowy program. Jeszcze raz bardzo serdecznie dziękuję. Bóg zapłać!”.

 

Do końca systemu nękali opozycję

W polonijnym biuletynie o pisanym „solidarycą” tytule „Wiadomości” z 8 stycznia 1987 r. Znajduje się wywiad z Andrzejem Gwiazdą, który w rozmowie z Markiem Piekarskim przedstawia warunki, w których przyszło żyć opozycjonistom w tym czasie. Końcówka PRL wcale nie była sielanką. Opozycjoniści niemal do końca byli szykanowani i narażani na wysokie, wielotysięczne grzywny np. za kolportaż prasy niezależnej. Chodziło o to by wykończyć albo po prostu zniszczyć ich materialnie, tym samym uniemożliwić działanie.

 

- No, jest kwestia czy to się da złamać tymi grzywnami – mówił we wspomnianym wywiadzie Andrzej Gwiazda. - Jeśli chodzi o metody to np. we Wrocławiu jakiś Pan przyjechał swoim samochodem pod dworzec, odebrał jakąś przesyłkę i gdy wsiadł do taksówki, to go zatrzymano i MO zeznało na kolegium, że zatrzymali go gdy otwierał swój samochód no i mu samochód odebrali. Jeżeli jesteś nie swoim wozem to też zabierają. Nie muszę chyba tłumaczyć co znaczy w Polsce samochód, mieszkanie. Oczywiście oni postanowili – zwalniając – spowodować zamieszanie i to im się w pewnym stopniu udało. Miało to też zdjąć z władzy odium reżymu przetrzymującego więźniów politycznych. , no a jednocześnie odciąć, odizolować tą działającą górę od reszty społeczeństwa. I właśnie zrobić to przy pomocy grzywien”.

 

A. Gwiazda zauważył, że restrykcje były najbardziej wymierzone w działaczy niższego szczebla, bo tym najtrudniej było zyskać środki na spłatę kar. (a te stanowiły ówczesne 2-3 pensje).

 

Apel do chcących pomóc

W tym samym piśmie w tekście pod nazwą „Apel” czytamy o powołaniu „dla podtrzymania sił ludzkich ruchów demokratycznych” - Organizację Poparcie Ruchów Demokratyczno – Niepodległościowych w Polsce (nazwa wówczas tymczasowa – dop. red.).

Zadania tej organizacji to: wspieranie finansowo i przekazywanie do punktów odbioru w Polsce funduszy dla działaczy w Polsce, zwłaszcza na pokrywanie grzywien; popularyzacja polskiej myśli politycznej i debat na ten temat; współpraca i wspólne działania z polskimi organizacjami niepodległościowymi. Członkiem wymienionej organizacji mógł być każdy z osobna lub grupa osób, która zaakceptuje sposób jej działania i cele.

Żródłem środków gromadzonych w celu ich wysyłki do Polski będą całkowicie dobrowolne składki członkowskie. Ich wysokość nie była określona z góry. Zależała natomiast od zobowiązania moralnego każdego z członków. Określono zasady wpłat anonimowych darczyńców.

 

Przytoczony apel wraz z jego celami i formą funkcjonowania podpisała grupa inicjatywna w składzie według stanu na 15 stycznia 1987 r. :

 

E. Bednarczyk – San Jose

M. Belina – Concord

H. Bijak - Hayward

J. Karandziej - Pittsburg

A. Karczewski - Richmond

A. Kaszuba – San Jose

Z. Krowicki – castro Vlley

D. Lipska- Saratoga

Z. Matlakiewicz - Pittsburg

J. Matysiak - Antioch

J. Pilch - Concord

M. Pytel - Saratoga

A. Styła - Antioch

A. Szkutnik- Pittsburg

M. Piekarski – Concord

 

Koordynatorami działań organizacji był Andrzej Kaszuba, J. Karandziej, J Matysiak oraz M. Piekarski.

 

Andrzej Kaszuba

ur. 11 marca 1952, zm. 7 sierpnia 2012 – polski działacz opozycyjny, ukończył studia na Wydziale Budowy Maszyn Politechniki Gdańskiej. W latach 1976–1981 pracował w Fabryce Przekładni Samochodowych „Polmo” w Tczewie. W sierpniu 1980 r. współorganizował strajk – wybrano go na przewodniczącego Komitetu Strajkowego. Do „Solidarności” wstąpił we wrześniu 1980 r., pełnił funkcję przewodniczącego Komitetu Założycielskiego i Komisji Zakładowej. W październiku 1980 organizował, a następnie wszedł w skład redakcji „Biuletynu Informacyjnego Komisji Zakładowej NSZZ »Solidarność«” w zakładzie Polmo. W 1981 r. był delegatem na I Walne Zebranie Delegatów Regionu Gdańskiego.

(źródło wikipedia.pl).

 

Wawrzyniec Mocny

Fot. Rodzinne archiwum

*Dziękuję z udostępnienie materiałów archiwalnych Mieczysławowi Śliwce, bez którego tekst nie mógłby powstać.



Podziel się
Oceń

Napisz komentarz

Komentarze

Reklama
Koncerty czerwcowe w Polskiej Filharmonii Bałtyckiej Koncerty czerwcowe w Polskiej Filharmonii Bałtyckiej Koncerty symfoniczne i wydarzenia organizowane przez PFB w czerwcu 2026 r. Sala Koncertowa PFB1/06/2026, poniedziałek, godz. 9:00 i 11:30Bilety w cenie: 26 złKoncert edukacyjny z okazji Dnia Dziecka – Ole! Muzyczna korrida z byczkiem FernandoWystąpią:Kamil Pękala – barytonKwartet Opera w składzie:Michał Rożek – I skrzypcePrzemysław Treszczotka – II skrzypceKrzysztof Szwarc – altówkaBarbara Misiewicz – wiolonczelaZespół taneczny Żucovia DanceNatalia Bigus – choreografiaKarolina Klawitter – scenariusz i prowadzenie koncertuW programie: Georges Bizet – muzyka z opery Carmen Wiek: 4+Czas trwania: ok. 60 min.Zapraszamy Was na niezwykły koncert z okazji Dnia Dziecka, podczas którego poznacie bajkę o najsympatyczniejszym byczku świata – Fernando. Wszystko to przy dźwiękach wspaniałej muzyki z opery Carmen Georges’a Bizeta – pełnej hiszpańskiego ognia, rytmicznego tupania, radosnego klaskania.--Sponsor Strategiczny PFB: Energa Grupa OrlenGłówny Sponsor PFB – Mecenas Kultury: PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.Partner wydarzeń artystycznych PFB w 2025 roku: Ruch MuzycznyPatroni medialni: Trojmiasto.pl, Radio Gdańsk, Pomorskie.eu, Prestiż. Magazyn Trójmiejski---Bazylika św. Mikołaja w Gdańsku2/06/2026, wtorek, godz. 20:00Wstęp wolny!Koncert organowy z cyklu Bliżej Bacha Wystąpi:Bartosz Jakubczak – organySouthwest German Chamber ChoirJudith Mohr – przygotowanie Chóru W programie:/ Bartosz Jakubczak:Nicolaus Bruhns – Preludium e-moll WielkieJan Sebastian Bach – Preludium chorałowe Allein Gott in der Höh sei Ehr BWV 662Allabreve BWV 589Felix Mendelssohn-Bartholdy – Temat z wariacjami D-durWolfgang Amadeusz Mozart – Fantazja f-moll KV 608/ Chór:Mikołaj Zieleński – Vox in RamaWacław z Szamotuł – In te Domine speraviHeinrich Schütz – Herr, auf dich traue ichJan Sebastian Bach – Ich lasse dich nichtCzas trwania koncertu: ok. 60 min.Cykl koncertowy Bliżej Bacha to koncerty skierowane głównie do lokalnej społeczności, które rokrocznie przyciągają setki pomorskich melomanów. W tym roku koncerty w ramach powyższych wydarzeń będą miały miejsce w dominikańskiej, zabytkowej Bazylice św. Mikołaja. Świątynia, jako jedna z najstarszych w Gdańsku, stanowi niezwykle ważne miejsce dla gdańszczan, a dla turystów ważny punkt na trójmiejskiej mapie zabytków. Bazylika może poszczycić się zabytkowymi organami – najlepszym gdańskim bachowskim instrumentem i mnóstwem dzieł sztuki sakralnej, które przechodzą konsekwentne renowacje. Zapraszamy na koncert organisty Bartosza Jakubczaka oraz Southwest German Chamber Choir, prowadzony przez Judith Mohr.--Główny organizator: Pomorskie Stowarzyszenie Musica SacraWspółorganizatorzy:Polska Filharmonia Bałtycka im. Fryderyka Chopina w GdańskuKlasztor Dominikanów w Gdańsku---Sala Dębowa6/06/2026, sobota, godz. 11:00, 13:30Bilety: 16 złWarsztaty muzyczno-integracyjne dla seniorów – Muzyka nie zna wieku Prowadzenie: Eliza LudkiewiczMuzyka nie zna wieku to sobotnie spotkania w niewielkim, kameralnym gronie, w niezobowiązującej atmosferze. Prowadząca Eliza Ludkiewicz (psycholożka, oligofrenopedagożka oraz arteterapeutka) zapozna uczestników z elementami muzykoterapii, ukazując, w jaki sposób muzyka może rozluźniać ciało i umysł, poprawić kondycję psychofizyczną, pobudzić kreatywność i uwolnić endorfiny. Część druga spotkania ma nieformalny charakter integracji przy kawie, herbacie i słodkiej przekąsce.--Sponsor Strategiczny PFB: Energa Grupa OrlenGłówny Sponsor PFB – Mecenas Kultury: PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.Partner wydarzeń artystycznych PFB w 2026 roku: Ruch MuzycznyPatroni medialni: Trojmiasto.pl, Radio Gdańsk, Pomorskie.eu, Prestiż. Magazyn Trójmiejski---Sala nad Motławą 9/06/2026, wtorek, 13:30Bilety w cenie: 39 zł (jeden bilet obejmuje wstęp jednego dziecka i opiekuna)Czuła muzyka dla SmykaWarsztaty umuzykalniające dla maluszków i ich opiekunówProwadzenie: Ewelina Bronk-MłyńskaWiek: 1-4 latCzas trwania: ok. 45 min.Zapraszamy na wyjątkowe warsztaty stworzone z myślą o najmłodszych dzieciach oraz ich opiekunach. Czuła muzyka dla Smyka to przestrzeń wspólnego odkrywania świata dźwięków, rytmu i bliskości. W kameralnej, ciepłej atmosferze dzieci doświadczają różnorodnych brzmień, rozwijają wrażliwość muzyczną i ruchową, uczą się przez zabawę i naturalną ekspresję, budują więź z opiekunem poprzez wspólne muzyczne aktywności.Zajęcia prowadzone są przez Ewelinę Bronk-Młyńską (certyfikowaną instruktorkę I i II st., członkini Polskiego Towarzystwa im. E. E. Gordona, absolwentkę Akademii Muzycznej im. S. Moniuszki w Gdańsku na wydziale instrumentalnym i wokalno-aktorskim oraz pedagożkę) w duchu uważności i radości, bez oceniania czy oczekiwań – tu liczy się radość z bycia razem i wspólnego muzykowania.--Sponsor Strategiczny PFB: Energa Grupa OrlenGłówny Sponsor PFB – Mecenas Kultury: PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.Partner wydarzeń artystycznych PFB w 2025 roku: Ruch MuzycznyPatroni medialni: Trojmiasto.pl, Radio Gdańsk, Pomorskie.eu, Prestiż. Magazyn Trójmiejski---9/06/2026, wtorek, godz. 20:00Wstęp wolny!Koncert organowy z cyklu Bliżej BachaWystąpi:Radosław Marzec – organyW programie:Jan Sebastian Bach:- Preludium i fuga Es-dur BWV 552- Trio Sonata C-dur BWV 529: Allegro, Largo, Allegro- Preludium e-moll BWV 548- Andante h-moll BWV 528 z: Trio Sonata e-moll- Fuga e-moll, BWV 548Czas trwania koncertu: ok. 60 min.Cykl koncertowy Bliżej Bacha to koncerty skierowane głównie do lokalnej społeczności, które rokrocznie przyciągają setki pomorskich melomanów. W tym roku koncerty w ramach powyższych wydarzeń będą miały miejsce w dominikańskiej, zabytkowej Bazylice św. Mikołaja. Świątynia, jako jedna z najstarszych w Gdańsku, stanowi niezwykle ważne miejsce dla gdańszczan, a dla turystów ważny punkt na trójmiejskiej mapie zabytków. Bazylika może poszczycić się zabytkowymi organami – najlepszym gdańskim bachowskim instrumentem i mnóstwem dzieł sztuki sakralnej, które przechodzą konsekwentne renowacje. Zapraszamy na koncert znakomitego organisty Radosława Marca.--Główny organizator: Pomorskie Stowarzyszenie Musica SacraWspółorganizatorzy:Polska Filharmonia Bałtycka im. Fryderyka Chopina w GdańskuKlasztor Dominikanów w Gdańsku---Sala Koncertowa PFB12/06/2026, piątek, godz. 19:00 Bilety w cenie: 28-100 złKoncert symfoniczny – Pietro de Maria Wystąpią:Orkiestra PFBEugene Tzigane – dyrygentPietro de Maria – fortepianPietro de MariaW programie:Wolfgang Amadeusz Mozart – Koncert fortepianowy nr 22 Es-dur K. 482 [34’]Przerwa [20']Johannes Brahms – III Symfonia F-dur op. 90 [33’]Świetny włoski pianista Pietro de Maria zagra jeden z najbardziej cenionych koncertów Wolfganga Amadeusza Mozarta – Koncert fortepianowy nr 22 Es-dur K. 482. Mozart zastąpił w nim oboje klarnetami, co nadaje brzmieniu orkiestry bardziej miękki, ciepły kolor i podkreśla lekkość stylu klasycznego, połączonego z głęboką ekspresją emocjonalną koncertu. Orkiestra Polskiej Filharmonii Bałtyckiej pod batutą japońskiego dyrygenta Eugene’a Tzigane  zagra również jedną z najważniejszych symfonii późnego romantyzmu – III Symfonię F-dur op. 90 Johannesa Brahmsa.--Sponsor Strategiczny PFB: Energa Grupa OrlenGłówny Sponsor PFB – Mecenas Kultury: PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.Partner wydarzeń artystycznych PFB w 2025 roku: Ruch MuzycznyPatroni medialni: Trojmiasto.pl, Radio Gdańsk, Pomorskie.eu, Prestiż. Magazyn Trójmiejski---Sala Koncertowa PFB19-20/06/2026, piątek-sobota, godz. 19:00 Bilety w cenie: 43-141,50 złZakończenie jubileuszowego 80. sezonu artystycznego 2025-2026Wystąpią:Krzysztof Jakowicz fot. Piotr ŻagiellOrkiestra PFBGeorge Tchitchinadze – dyrygentKrzysztof Jakowicz – skrzypceEwa Tracz – sopranAdam Sobierajski – tenorTomasz Rak – barytonAkademicki Chór Uniwersytetu GdańskiegoMarcin Tomczak, Aneta Majda – przygotowanie chóru UGChór Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego im. T. TylewskiegoBłażej Połom, Aleksandra Zawada, Hanna Stoszek – przygotowanie chóru GUMedChór dziecięcy Canzonetta z OSM I i II st. im. F. Nowowiejskiego w Gdańskuoraz uczestnicy Operowego Chóru Dziecięcego przy Operze Bałtyckiej w GdańskuTeresa Pabjańczyk, Anna Borkowska – przygotowanie chóru OSMProwadzenie: Konrad MielnikW programie:Max Bruch – I Koncert skrzypcowy g-moll op. 26 [24’]Przerwa [20']Carl Orff – Carmina Burana [59’]Wyjątkową atrakcję Polska Filharmonia Baltycka szykuję na zakończenie swojego jubileuszowego sezonu artystycznego. Koncert wieńczący 80 lat istnienia zespołu Orkiestry PFB uświetni obecność aż czterech chórów: Akademickiego Chóru Uniwersytetu Gdańskiego, Chóru Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego im. T. Tylewskiego oraz Chóru dziecięcego Canzonetta z OSM I i II st. im. F. Nowowiejskiego w Gdańsku wspartego uczestnikami Operowego Chóru Dziecięcego przy Operze Bałtyckiej w Gdańsku. Wraz z nimi Orkiestra Polskiej Filharmonii Bałtyckiej pod batutą maestro George’a Tchitchinadze i śpiewakami-solistami (Ewa Tracz, Adam Sobierajski  i Tomasz Rak) wykona słynną kompozycję Carla Orffa Carmina Burana. Wcześniej w pierwszej części wieczoru wystąpi wirtuoz skrzypiec Krzysztof Jakowicz, który z Orkiestrą PFB zagra I Koncert skrzypcowy g-moll op. 26. Koncert wyjątkowo zostanie powtórzony w sobotę 20 czerwca.--Sponsor Strategiczny PFB: Energa Grupa OrlenGłówny Sponsor PFB – Mecenas Kultury: PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.Partner wydarzeń artystycznych PFB w 2025 roku: Ruch MuzycznyPatroni medialni: Trojmiasto.pl, Radio Gdańsk, Pomorskie.eu, Prestiż. Magazyn Trójmiejski--Archikatedra Oliwska29/06/2026, poniedziałek, godz. 20:00 Bilety w cenie: 28-48 złInauguracja 69. Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Organowej w Oliwie Orkiestra PFB fot. Piotr HukałoWystąpią:Orkiestra PFBMirosław Jacek Błaszczyk – dyrygentRoman Perucki – organyŁukasz Długosz – fletAgata Kielar-Długosz – fletŁukasz Długosz i Roman Perucki, fot. Paweł JaremczukProwadzenie: Konrad MielnikW programie:Enjott Schneider – III Koncert organowy Chopinade (prawykonanie)Mikołaj Piotr Górecki – Sacra conversazione na dwa flety, organy i orkiestrę smyczkową op. 71 (prawykonanie)Krzysztof Penderecki – Adagio z III Symfonii (wersja na smyczki)Czas trwania koncertu: ok. 80 min.Międzynarodowy Festiwal Muzyki Organowej w Oliwie to największe w Polsce i jedno z największych wydarzeń organowych w Europie. Podczas festiwalu przez całe wakacje w zabytkowej Katedrze Oliwskiej grane są recitale w wykonaniu wybitnych organistów z różnych stron świata. Perłą w koronie zawsze jest Inauguracja MFMO w Oliwie, która tym razem będzie wyjątkowo imponująca. Orkiestra Polskiej Filharmonii Bałtyckiej pod batutą Mirosława Jacka Błaszczyka zagra z wybitnymi solistami: prof. Romanem Peruckim (organy) i flecistami: Agatą Kielar-Długosz i Łukaszem Długoszem. W programie aż dwa prawykonania dedykowane solistom koncertu. Po raz pierwszy usłyszymy III Koncert organowy Chopinade Enjotta Schneidera oraz Koncert na flet, organy i orkiestrę Mikołaja Piotra Góreckiego. Wydarzenie dopełni Adagio z III Symfonii (w wersji na smyczki) Krzysztofa Pendereckiego.--Sponsor Strategiczny PFB: Energa Grupa OrlenGłówny Sponsor PFB – Mecenas Kultury: PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.Partner wydarzeń artystycznych PFB w 2025 roku: Ruch MuzycznyPatroni medialni: Trojmiasto.pl, Radio Gdańsk, Pomorskie.eu, Prestiż. Magazyn Trójmiejski  Data rozpoczęcia wydarzenia: 09.06.2026
Reklama
Reklama