"Jak dawniej mierzono" – wystawa w kamienicy przy ul. Podmurnej 15

W kamienicy przy ul. Podmurnej 15 można oglądać blisko 90 przedmiotów związanych z pomiarem. Najstarsze datowane są na XIX wiek. Wśród muzealiów znalazły się: pojemniki miarowe, w tym ¼ korca – wzór z 1819 r. wykonany z miedzi, a obowiązujący na terenie Królestwa Polskiego, różnego rodzaju wagi: równoramienne, bezmiany, sprężynowe i szalkowe, a także odważniki, wodomierze, gazomierze, liczniki energii elektrycznej, taksometry…

Inspiracją do powstania wystawy jest stulecie Głównego Urzędu Miar. Podpisany m.in. przez Naczelnika Państwa Józefa Piłsudskiego „Dekret o miarach” z 8 lutego 1919 r., ustanawiający ten urząd, był jednym z pierwszych aktów prawnych Drugiej Rzeczypospolitej!

Pamiętajmy jednak, że miary towarzyszyły już dawnym cywilizacjom, ułatwiając codzienne życie. Przydawały się podczas wymiany towarowej, wytyczaniu obszarów własności, spełnianiu obowiązków względem władcy, np. przy uiszczaniu daniny. Kiedyś człowiek mierzył przedmioty częściami swojego ciała. Zapoznając się z treścią wystawy, dowiadujemy się, co to jest łokieć, krok, stopa, sążeń, piędź czy garść. Mowa jest również o chaosie metrologicznym, do czego nawiązywał następująco poeta Wacław Potocki: „Co województwo, co powiat, co miasto, insza waga i łokieć, inszy garniec, korzec”. W dalszej części wystawy opisane są prace nad ujednoliceniem miar, czego doskonałym przykładem jest stworzenie przez Francuzów podstawowego systemu jednostek miar (metr, kilogram i sekunda astronomiczna), który w 1960 r. został zastąpiony przez Międzynarodowy Układ Jednostek Miar (SI). Jest również sporo ciekawostek, np. o holenderskiej Wadze Czarownic czy też eksperymencie amerykańskiego lekarza, który próbował „zważyć ludzką duszę”.

Wystawa „Jak dawniej mierzono”
honorowy patronat prezesa Głównego Urzędu Miar, koordynacja: Alicja Gajewska – dyrektor Fabryki Sztuk, kuratorzy: Małgorzata Kruk/Fabryka Sztuk, Wiesław Derus/Okręgowy Urząd Miar w Gdańsku. Wydział Zamiejscowy w Tczewie, opracowanie graficzne: Angelika Jagielska/Fabryka Sztuk, partnerzy: Apator Metrix S. A. w Tczewie, Archiwum Państwowe w Gdańsku,zbiory z zasobów Głównego Urzędu Miar, Okręgowego Urzędu Miar w Gdańsku. Wydziału Zamiejscowego w Słupsku, Okręgowego Urzędu Miar w Gdańsku. Wydziału Zamiejscowego w Tczewie, Apator Metrix S. A. w Tczewie, Narodowego Archiwum Cyfrowego, osób prywatnych (Tomasza Bazy, Doroty Wałaszewskiej, Dariusza Wałaszewskiego i Józefa Ziółkowskiego)
 

Wystawa czynna do 5.10.19 r.
internisaż: 13.09.2019 r.,
Wstęp wolny!