Minister zalecił usypiać psy. Marny koniec służby

Jego dyrektywa dotyczy m. in. szkolenia i utrzymania psów. Nie ma w niej ani słowa o objęciu ochroną lub opieką zwierząt, które już nie są na służbie. Jest za to przepis, nakazujący - w określonym przypadku - usypiać czworonogi.

A co mówią o tym i o swoich partnerach mundurowi?

Jak trzeba - skoczy w ogień
Cała sprawa zaczęła się od celników, jednak nie tylko oni pracują z psami. Jaki do tego stosunek mają policjanci?
Przykład daje sierżant sztabowy Grzegorz Rynas z Komendy Powiatowej Policji w Tczewie i jego pies Bako (już poza służbą, czyli wg zaleceń ministra nie powinien istnieć).
Bako to owczarek niemiecki, urodził się w 2002 r. Rok później po szczegółowej selekcji zakwalifikował się do szkolenia w jedynym w Polsce Zakładzie Kynologii Policyjnej w Sułkowicach. Sprawdza się wówczas wiele cech i predyspozycji zwierzęcia, a następnie kwalifikuje go do konkretnych zadań. Niezależnie od nich, czworonóg musi cechować się zrównoważeniem psychicznym, musi być m. in. nieustraszony, nielękliwy (huki, wystrzały, wybuchy, hałasy etc.) i dzielny (nie bać się gwałtownych ruchów, samochodów itd.). Następnym etapem jest aż półroczne intensywne szkolenie psa już z partnerem służbowym. I tak właśnie było z panem Grzegorzem i Bako.
- Od samego początku, dzień w dzień, w szkoleniu, zabawie, pielęgnacji, jesteśmy razem, nie można wykonywać pracy z psim partnerem nie mając do tego serca – przekonuje sierżant sztabowy. – Pies czuje, ma emocje, tęskni, okazuje radość i jest bezwzględnie wierny. I jednoczenie mogę powiedzieć to, co podkreślają inni moi koledzy: na psie policjant nigdy się jeszcze nie zawiódł. Inaczej jest w przypadku partnera ludzkiego. Tu bywa różnie, bo człowiek z natury analizuje sytuacje i potem podejmuje decyzje. Pies otrzymuje rozkaz i działa, nawet gdyby miał wskoczyć w ogień, po prostu to zrobi. Jest pewny zawsze i na 100 procent. Taki jest mój Bako. Mój psi przyjaciel.

Doktor Jekyll i czekolada
Bako był psem patrolowo-tropiącym, biorącym udział w wielu niebezpiecznych akcjach, np. podczas rozgrywanych w Gdańsku meczów piłkarskich. Człowiek może bać się rozwydrzonego tłumu „kiboli”, uzbrojonych w kije, kamienie i różne niebezpieczne narzędzia. Bako z narażeniem własnego życia i zdrowia, zawsze był na pierwszej linii, choć nie raz oberwał. Warto też pamiętać, że pies jest określany jako niebezpieczne narzędzie, groźniejsze niż inna broń.
- Rzeczywiście, gdy potrzeba, Bako jest groźną bestią na służbie, bo tak został wyszkolony. Waży niemal 50 kg! Jednak normalnie jest psim aniołem, z równie anielską cierpliwością w stosunku do niesfornych dzieci, jak i... kotów. Jest jak doktor Jekyll i mister Hyde. To bardzo inteligentne zwierze, bo wyszkolenie to jedna sprawa, a cechy indywidualne i charakter to coś zupełnie innego. Ma swoje dziwactwa, jednym z nich jest choćby jedzenie jabłek. Poza tym uwielbia czekoladę.

Chory, więc nieprzydatny
Jednak lata służby, dzień w dzień po 8 godzin (w tym godzina przerwy na karmienie i pielęgnację), niezależnie od pogody, pory roku i miejsca skierowania, zrobiły swoje. W 2009 r., po 6 latach wiernej służby, pies zgodnie z oficjalną terminologią został „wybrakowany”. Czyli był na tyle chory, że nie nadawał się do dalszej pracy. Gdyby nie decyzja partnera z pracy, pana Grzegorza, pies dzisiaj pewnie - zgodnie z dyrektywą ministra finansów – już by nie żył. Zostałby uśpiony.
Bo mimo ciężkiej pracy, psi funkcjonariusze nie mają prawa do życia poza służbą, nie „wypracowują” sobie emerytury, na którą składałoby się chociażby jedzenie i leczenie. A takie psy jak Bako chronią ludzi, tropią przestępców (np. morderców), odnajdują ludzi zaginionych, także martwych, szukają narkotyków, nikotyny, materiałów wybuchowych etc. Są niezastąpione, bo nie jest w stanie za nich pracować żaden robot ani człowiek.

Nie porzucę psiaka...
A jednak gdyby nie policjanci i mundurowi z innych służb w Polsce (straż pożarna, celnicy, służby ratownicze), którzy decydują się na opiekę nad takim schorowanym psem, czworonogi nie miałyby szans na przeżycie albo w najlepszym razie trafiałyby do schronisk dla bezdomnych zwierząt! Ci ludzie mają świadomość, że na nich, a nie na państwo, spada ciężar często wysokich kosztów długotrwałego leczenia takich psów. A nie tak przecież powinno być, psiak solidnie zapracował na swoją emeryturę!
- Jestem związany z Bako, tak jak on ze mną i nie wyobrażam sobie, bym w momencie, gdy on ze względów zdrowotnych nie może już pracować, miał go porzucić – mówi Grzegorz Rynas. – Tak samo zachowują się inni mundurowi, którzy wiedzą, jak wspaniałe są psy. I niezależnie, jak kosztowne jest ich leczenie po latach pracy, pokrywamy je z własnej kieszeni, bo nie możemy nie pomóc naszemu partnerowi, gdy ten jest w potrzebie. Bako od momentu zakończenia służby jest na moim wyłącznym utrzymaniu. Takim zwierzętom należy się wdzięczność i szacunek, a więc środki na utrzymanie, a nie zalecenie eutanazji!

Petycja mundurowych
Zwolniony ze Służby Celnej pies, który nie znajdzie opiekuna, ma zostać uśpiony - rozporządzenie tej treści 23 grudnia 2011 r. podpisał Jacek Rostowski - minister finansów, któremu podlega Izba Celna. Jak bardzo cenione są psy i jak wrażliwi są mundurowi na krzywdę, pokazuje wystosowana do ministra petycja, w której czytamy m. in.:
„Zarządzenie Ministra Finansów sankcjonuje eutanazję zdrowych psów i nie przewiduje żadnej opieki nad tymi, które zakończyły pracę. Chodzi o specjalnie wyszkolone czworonogi, które pomagają celnikom znajdować narkotyki i papierosy z przemytu. Jest ich w służbie celnej ponad sto. Teraz życie zwierząt, które przejdą »na emeryturę«, będzie zagrożone. Nie chodzi tylko o stare zwierzęta. Zdarza się, że nawet młode psy wyszkolone do wykrywania np. niedozwolonych substancji muszą zakończyć pracę, bo tracą węch (…)”.
Przepis dotychczas nie został uchylony.